Hội An là nơi mình chưa bao giờ cần lên kế hoạch quá nhiều.

Mình sống ở Đà Nẵng, nên từ đây chạy vào chỉ hơn ba mươi cây số. Có những ngày mình hứng lên là đi. Sáng uống cà phê ở Đà Nẵng, chiều đã lang thang trong phố cổ, tối lại chạy xe về. Cũng có những lần ở lại một, hai đêm chỉ để sống chậm hơn một chút.

Nếu tính thật, mình cũng không nhớ đã đến Hội An bao nhiêu lần, đủ nhiều để thuộc vài con đường, để không còn háo hức check-in những góc quen thuộc, và cũng đủ nhiều để nghĩ rằng mình đã hiểu nơi này.

Cho đến những lần quay lại gần đây. Mình mới nhận ra, có lẽ trước đây mình chưa từng thật sự nhìn Hội An theo cách này.

Lần đầu đến Hội An, mình cũng giống rất nhiều người, mình đi tìm Chùa Cầu, đi dọc bờ sông Hoài, chụp ảnh với chiếc đèn lồng. Ăn những món mà ai cũng bảo phải thử, rồi chụp thật nhiều ảnh. Đó là một chuyến đi vui, nhưng nếu hỏi mình nhớ điều gì nhất, mình lại không nhớ rõ. Chắc vì lúc ấy mình bận đi tìm một Hội An trong lời kể của người khác, mà quên mất việc tự tìm một Hội An của riêng mình.

Những lần gần đây thì khác, mình không còn cố đi thật nhiều nữa. Cũng chẳng còn quan tâm hôm nay phải check-in thêm bao nhiêu địa điểm. Mình bắt đầu để mình đi chậm. Rất chậm. Chậm đến mức có thể ngồi trong một quán cà phê suốt cả buổi sáng mà không thấy sốt ruột. Chậm đến mức sẵn sàng rẽ vào một con hẻm chỉ vì thấy ánh nắng đẹp. Hay dừng lại nghe một người kể chuyện mà chẳng hề nhìn đồng hồ.

Có lẽ khi còn trẻ hơn, mình luôn nghĩ một chuyến đi đáng giá là chuyến đi có thật nhiều trải nghiệm. Bây giờ mình lại thấy, chỉ cần một vài khoảnh khắc bình lặng nhất nhưng tâm hồn bình yên là đủ.

Gần đầy nhất, mình tìm được một quán cà phê rất hợp với mình. Nó cũng đông đúc trong những dịp cuối tuần hay giờ cao điểm, cũng rất được nhiều bạn trẻ yêu thích. Một khoảng sân nhỏ, vài tán cây, tiếng nhạc vừa đủ nghe và ánh nắng đi qua.

Mình ngồi ở đó rất lâu. Đọc vài trang sách. Viết vài dòng chưa thành một bài. Nhìn mọi người đi ngang. Không ai biết mình là ai. Mình cũng chẳng cần biết họ. Vậy mà cảm giác ấy lại dễ chịu vô cùng.

Mình cũng tìm được những góc Hội An mà trước đây chưa từng để ý. Những con hẻm ít người qua lại. Một bức tường cũ phủ đầy dây leo. Một khoảng sân có tiếng chim nhiều hơn tiếng người. 

Thật kỳ lạ. Những nơi ấy chắc chắn đã ở đó từ rất lâu, chỉ là trước đây mình không nhìn thấy. Hóa ra rất nhiều điều trong cuộc sống cũng vậy, không phải vì chúng vừa xuất hiện, mà vì mình quan sát những điều xung quanh theo một góc nhìn khác.

Có một buổi chiều, mình ghé vào một làng gốm. Ban đầu chỉ nghĩ sẽ tự tay nặn một món đồ nhỏ mang về, nhưng điều mình nhớ nhất lại không phải sản phẩm cuối cùng. Mà là câu chuyện của người nghệ nhân. Chú kể về đất. về lửa, về việc một khối đất mềm phải đi qua rất nhiều lần nhào nặn, rất nhiều giờ trong lò nung mới có thể trở thành một chiếc chén hay cái bình hoàn chỉnh và cả về cuộc sống cá nhân mà họ đã đi qua năm tháng, chú cho mình những lời khuyên, những chia sẻ chân thành nhất đối với một người trẻ. 

Mình nghe rồi bất giác thấy con người cũng giống đất vậy, nếu không đi qua đủ những lần nhào nặn, mình cũng sẽ chẳng biết mình có thể trở thành hình dáng nào. Có những điều tưởng như đang làm mình tổn thương. Nhưng biết đâu, chúng chỉ đang âm thầm tạo nên mình của sau này.

Đi nhiều rồi mình mới thấy, Hội An không phải nơi khiến mình choáng ngợp. Nó cũng không liên tục mang đến những điều mới mẻ. Ngược lại, nơi này gần như vẫn vậy, những mái ngói cũ, những bức tường vàng, những chiếc đèn lồng vẫn sáng lên mỗi khi trời tối.

Mọi thứ đều rất quen thuộc, nhưng chính sự quen thuộc ấy lại khiến mình nhận ra một điều. Thứ thay đổi chưa bao giờ là Hội An, mà là mình.

Có người từng nói rằng, không ai có thể tắm hai lần trên cùng một dòng sông. Bởi dòng nước đã khác và chính mình cũng đã khác. Có lẽ việc quay lại một vùng đất cũng vậy, mình cứ nghĩ mình đang quay về một nơi cũ, thật ra mình đang gặp một phiên bản mới của chính mình.

Hội An vẫn là Hội An. Chỉ là người bước trên những con phố ấy hôm nay không còn là cô gái của vài năm trước nữa.

Vy Vy